
Badanie krwi mierzące sygnał RNA nazwany Tu-Stroma wykryło w próbkach także mikroskopijne zmiany STIC, które mogą poprzedzać najczęstszy i najbardziej śmiertelny typ raka jajnika. To ważne przesunięcie celu: zamiast szukać coraz mniejszych guzów, badacze próbują znaleźć molekularny sygnał jeszcze przed rozwojem raka inwazyjnego. Nie oznacza jednak, że powstało już badanie przesiewowe.
Zespół z Hoag Family Cancer Institute i współpracujących ośrodków opracował test mierzący Tu-Stroma we krwi i przeanalizował próbki od 506 osób. W grupie były kobiety ze zmianami STIC, z rozpoznanym rakiem surowiczym jajnika, z łagodnymi zmianami przydatków oraz osoby bez zmian w jajnikach i jajowodach. Według relacji Nauki w Polsce sygnał był podwyższony zarówno przy STIC, jak i przy rozwiniętym raku, również na jego bardzo wczesnych etapach.
W dodatkowej grupie walidacyjnej test wykrył STIC u 92,3 proc. kobiet, które miały te zmiany, a u 98,2 proc. zdrowych kobiet prawidłowo wskazał ich brak. Autorzy podają też, że metoda lepiej niż marker CA125 odróżniała zmiany przedinwazyjne od zdrowych tkanek. Wyniki są obiecujące szczególnie dlatego, że STIC często rozwijają się w jajowodzie i są zbyt małe, by zobaczyć je w badaniach obrazowych.
Najmocniejszy argument za ostrożnością pochodzi od samych autorów. Dotychczas badali wcześniej pobrane próbki od kobiet, których rozpoznania były już znane, a test nie jest gotowy do praktyki klinicznej. Planowane wieloletnie obserwacje mają sprawdzić, z jakim wyprzedzeniem może on wykrywać zmiany poprzedzające nowotwór.
To rozróżnienie ma praktyczne znaczenie zwłaszcza dla osób z mutacjami BRCA1 i BRCA2, u których decyzje o operacji profilaktycznej mogą wiązać się z utratą płodności i przedwczesną menopauzą. Tu-Stroma może w przyszłości dostarczyć brakującej informacji o obecności zmian, lecz obecne dane nie uzasadniają traktowania go jako rutynowego testu przesiewowego ani podstawy decyzji o operacji. Najpierw musi wykazać swoją wartość w długim, prospektywnym badaniu.
Sources
- Nauka w Polsce · Fundacja PAP — Źródło: Nauka w Polsce (Fundacja PAP) (https://naukawpolsce.pl/) · Source date: 2026-11-16
Independent editorial content. WUA is not affiliated with any political party. 2026-11-16